Sortino Oranı (Sortino Ratio)
Sortino oranı, bir portföyün fazla getirisinin yalnız aşağı yönlü sapmaya bölümüdür. Sharpe oranından farkı paydadır: tüm oynaklık yerine yalnız seçilen bir eşik getirinin (MAR) altına düşen getiriler sayılır. Aynı portföyün Sortino oranı, seçilen eşiğe göre değişir.
Diğer adları: Sortino rasyosu
Tanım
Sharpe oranının paydası yukarı ve aşağı yönlü dalgalanmayı aynı ölçüde cezalandırır. Aşağı yönlü risk yaklaşımına göre ise yatırımcı için asıl önemli olan, getirinin belirli bir hedefin altında kalmasıdır. Sortino oranı bu yüzden paydaya yalnız aşağı yönlü sapmayı koyar.
Aşağı yönlü sapma, her dönemde getirinin eşik getirinin (MAR, kabul edilebilir en düşük getiri) ne kadar altında kaldığının karesinin, tüm dönemler üzerinden ortalamasının kareköküdür. Eşiğin üzerindeki dönemler sıfır sayılır ama ortalamaya dahildir; yalnız eşik altı dönemlere bölmek farklı bir sonuç verir. Yarı sapma (semideviation) ortalamanın altını aldığı için bundan farklı bir ölçüdür.
Eşik seçimi sonucu doğrudan değiştirir: eşik sıfır, risksiz getiri ya da bir hedef getiri olabilir. Bu yüzden bir Sortino oranı, hangi eşikle hesaplandığı belirtilmeden yorumlanamaz.
Formül
Sortino = (Rp − Rf) / DD × √q, DD = √( Σ min(0, rₜ − MAR)² / n )
- Rp − Rf
- Dönem başına ortalama fazla getiri
- DD
- Aşağı yönlü sapma: eşik altı farkların kareler ortalamasının karekökü
- MAR
- Eşik getiri (kabul edilebilir en düşük getiri), dönem başına
- q
- Bir yıldaki gözlem sayısı
Price Chess'te nasıl hesaplanır
Portföy risk paneli
Eşik getiri (MAR) risksiz getiridir: aşağı yönlü sapma, günlük getirinin günlük risksiz getirinin altında kaldığı farklardan hesaplanır. Pay da aynı risksiz getiriyi düşer.
Getiriler, yıllıklaştırma ve risksiz getiri kaynağı Sharpe oranıyla aynıdır. Risksiz getiri okunamazsa Sortino oranı gösterilmez.
Strateji backtest'i
Risksiz getirinin dönem başına düşüldüğü BIST backtest'inde aşağı yönlü sapma bu fazla getiriden hesaplanır; yani eşik getiri (MAR) fiilen o dönemin risksiz getirisidir ve portföy risk paneliyle aynıdır.
ABD backtest'inde eşik getiri beyan edilmiş sabit USD risksiz oranıdır. Risksiz getirinin düşülmediği backtest'lerde (forex; kriptoda tanım gereği sıfır) eşik getiri sıfırdır ve pay ham getiridir. Bu durum sonuçta etiketle belirtilir; böyle bir oran TL backtest'inin oranıyla doğrudan kıyaslanmamalıdır.
Nerede yanıltır
- Eşik getiri belirtilmeden verilen bir Sortino oranı yorumlanamaz; eşik değiştikçe aynı portföyün oranı da değişir. Bazı kaynaklardaki "MAR oranı" ise drawdown'a dayalı başka bir ölçüdür; iki MAR karıştırılmamalıdır.
- 2.763 hedge fonu üzerinde yapılan bir karşılaştırmada Sharpe oranı ile Sortino dahil 12 alternatif ölçütün fon sıralamaları neredeyse aynı çıktı (Sortino ile Sharpe arasındaki sıra korelasyonu 0,99). Ölçüt değiştirmek her zaman yeni bilgi üretmez.[5]
- Leland, Sortino oranı gibi aşağı yönlü risk ölçütlerini geçici (ad hoc) ölçütler sayar: sermaye piyasası denge kuramına dayanmazlar ve yöneticinin üstün ya da zayıf performansını yanlış yere tespit edebilirler. Goetzmann ve arkadaşları da Sortino oranının, Sharpe oranı ve diğer performans ölçüleri gibi, gerçek bir bilgi olmadan uygulanan stratejilerle istatistiksel ve ekonomik olarak anlamlı biçimde yükseltilebildiğini gösterir.[6, 7]
Yaygın yanlış
Yanlış: "Sortino oranı her zaman Sharpe oranından daha doğrudur."
Doğrusu: İki oran farklı bir şeyi ölçer. Sortino oranı aşağı yönlü riske odaklanır ama eşik seçimine bağlıdır; birkaç hedge fonu veri kümesinde iki ölçüt neredeyse aynı sıralamayı verdi. Bu bulgu hedge fonlarıyla sınırlıdır.[5]
Kökeni
Kökeni tek bir çalışmaya bağlanamaz. Fikrî öncül Roy'un 1952 tarihli "önce güvenlik" ölçütüdür; aşağı yönlü sapmanın işlevsel tanımı Sortino ve van der Meer (1991), oranın çerçevesi Sortino ve Price (1994) çalışmasındadır.[3, 1, 2]
İlgili
Kaynaklar
- Sortino, F. A., & van der Meer, R. (1991). Downside risk. The Journal of Portfolio Management, 17(4), 27–31. doi.org/10.3905/jpm.1991.409343
- Sortino, F. A., & Price, L. N. (1994). Performance measurement in a downside risk framework. The Journal of Investing, 3(3), 59–64. doi.org/10.3905/joi.3.3.59
- Roy, A. D. (1952). Safety first and the holding of assets. Econometrica, 20(3), 431–449. doi.org/10.2307/1907413
- Bacon, C. R. (2023). Practical portfolio performance measurement and attribution (3rd ed.). Wiley. ISBN 978-1-119-83194-5
- Eling, M., & Schuhmacher, F. (2007). Does the choice of performance measure influence the evaluation of hedge funds? Journal of Banking & Finance, 31(9), 2632–2647. doi.org/10.1016/j.jbankfin.2006.09.015
- Leland, H. E. (1999). Beyond mean–variance: Performance measurement in a nonsymmetrical world. Financial Analysts Journal, 55(1), 27–36. doi.org/10.2469/faj.v55.n1.2239
- Goetzmann, W., Ingersoll, J., Spiegel, M., & Welch, I. (2007). Portfolio performance manipulation and manipulation-proof performance measures. Review of Financial Studies, 20(5), 1503–1546. doi.org/10.1093/rfs/hhm025
Son güncelleme: